Explained: ಬೇಲ್ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮಗೆಷ್ಟು ಗೊತ್ತು? ಜಾಮೀನಿನ ಬಗ್ಗೆ ನೀವು ತಿಳಿದಿರಬೇಕಾದ ಎಲ್ಲಾ ವಿಚಾರಗಳೂ ಇಲ್ಲಿವೆ

ಜಾಮೀನು ಎಂದರೇನು? ಅದರಲ್ಲೆಷ್ಟು ವಿಧ? ಯಾರು ಯಾವಾಗ ಜಾಮೀನು ಪಡೆಯಬಹುದು? ಪಡೆದ ಜಾಮೀನು ರದ್ದಾಗುತ್ತದೆಯೇ? ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಜಾಮೀನಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರು ತಿಳಿದಿರಲೇಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ.

ಪ್ರಾತಿನಿಧಿಕ ಚಿತ್ರ

ಪ್ರಾತಿನಿಧಿಕ ಚಿತ್ರ

  • Share this:
ಪ್ರಶ್ನೆ: ಜಾಮೀನು ಎಂದರೇನು ಮತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ಜಾಮೀನಿನ ವಿಧಗಳು ಯಾವುವು?

ಉತ್ತರ: ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಜಾಮೀನು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲದ ವಿಚಾರಣೆ ಇನ್ನೂ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿದ್ದು ತೀರ್ಪು ಪ್ರಕಟವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತ, ಮಧ್ಯಂತರ ಮತ್ತು ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಜಾಮೀನು ಎನ್ನುವ ಮೂರು ವಿಧಗಳಿವೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ: ಮಧ್ಯಂತರ ಜಾಮೀನು ಎಂದರೇನು?

ಉತ್ತರ: ಮಧ್ಯಂತರ ಜಾಮೀನನ್ನು ಅಲ್ಪಾವಧಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಿಯಮಿತ ಅಥವಾ ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಜಾಮೀನು ನೀಡುವ ವಿಚಾರಣೆಯ ಮೊದು ಅದನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ: ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಜಾಮೀನು ಎಂದರೇನು?

ಉತ್ತರ: ಜಾಮೀನುರಹಿತ ಅಪರಾಧಕ್ಕಾಗಿ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಆತ/ಆಕೆ ಬಂಧಿಸಬಹುದೆಂದು ನಂಬಲು ಕಾರಣವಿದ್ದರೆ, ಆತ/ಆಕೆ ಸೆಷನ್ಸ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅಥವಾ ಉಚ್ಛ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಜಾಮೀನಿಗಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಬಂಧನವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದ್ದಲ್ಲಿ ಆತ/ಆಕೆ ಜಾಮೀನಿನ ಮೇಲೆ (ಸೆಕ್ಷನ್ 438 ಸಿಆರ್​ಪಿಸಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ) ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಬೇಕೆಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ: ನನ್ನ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಜಾಮೀನನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಬಹುದೇ?

ಉತ್ತರ: ಹೌದು, ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಜಾಮೀನನ್ನು ನೀಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಕೆಲವು ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದರೆ, ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅಂತಹಾ ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಜಾಮೀನನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ದೂರುದಾರರಿಂದ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಶನ್​​ನಿಂದ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವಾಗ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಜಾಮೀನನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಬಹುದು.

ಪ್ರಶ್ನೆ: ನಾನು ಈಗಾಗಲೇ ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಜಾಮೀನು ಪಡೆದಿದ್ದರೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜಾಮೀನನ್ನೂ ಪಡೆಯಬೇಕೆ?

ಉತ್ತರ: ಇಲ್ಲ, ನಿಮ್ಮ ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಜಾಮೀನನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ರದ್ದುಗೊಳಿಸದ ಹೊರತು ನೀವು ಬೇರೆ ಜಾಮೀನು ಪಡೆಯುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ. ವಿಚಾರಣೆ ಮುಗಿಯುವವರಗೆ ನಿಮ್ಮ ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಜಾಮೀನಿಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಸಂದರ್ಭ ಎದುರಾದರೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನಿರ್ದೇಶನದಂತೆ ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಜಾಮೀನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜಾಮೀನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ: ವಿಚಾರಣಾಧೀನ ಖೈದಿಗಳನ್ನು ಬಂಧಿಸಬಹುದಾದ ಗರಿಷ್ಠ ಅವಧಿ ಏನು?

ಉತ್ತರ: ಸಿಆರ್​​ಪಿಸಿಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 436 ಎ ಪ್ರಕಾರ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ವಿಚಾರಣಾಧೀನ ಖೈದಿಯನ್ನು ಅವರು ಶಿಕ್ಷೆಗೊಳಗಾಗಿದ್ದರೆ, ಗರಿಷ್ಠ ಶಿಕ್ಷೆಯ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಅವಧಿಯನ್ನು ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗಿ ಈಗಾಗಲೇ ಅವರು ಪೂರೈಸಿದ್ದರೆ ಅವರನ್ನು ಜಾಮೀನಿನ ಮೇಲೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ: ನಾನು ಜಾಮೀನುರಹಿತ ಅಪರಾಧ ಎಸಗಿದ್ದರೆ ಆಗಲೂ ಜಾಮೀನು ಪಡೆಯಬಹುದೇ?

ಉತ್ತರ: ಹೌದು, ಜಾಮೀನು ರಹಿತ ಅಪರಾಧಗಳಿಗೂ ಆರೋಪಿ ಜಾಮೀನು ಪಡೆಯಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅಪರಾಧದ ಗಂಭೀರತೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ವಿವೇಚನೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸೆಷನ್ಸ್ ಕೋರ್ಟ್ ಅಥವಾ ಹೈಕೋರ್ಟ್​ನಿಂದ ಜಾಮೀನು ಪಡೆಯಬಹುದು. ಜಾಮೀನು ಒಂದು ನಿಯಮ, ಆದರೆ ಕಾರಾಗ್ರಹ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊರತಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ: ಜಾಮೀನು ನೀಡುವ ಅಪರಾಧದಲ್ಲಿ ನಾನು ಜಾಮೀನು ಪಡೆಯಬೇಕೆ?

ಉತ್ತರ: ಹೌದು, ಜಾಮೀನು ನೀಡುವ ಅಪರಾಧದ ಆರೋಪ ನಿಮಮ್ ಮೇಲಿದ್ದರೆ ನೀವು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಜಾಮೀನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ಆದರೆ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ನೀವು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ, ಅದನ್ನು ಪೋಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ: ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಜಾಮೀನನ್ನು ಯಾವಾಗ ನಿರಾಕರಿಸಬಹುದು?

ಉತ್ತರ: ಮರಣದಂಡನೆ ಅಥವಾ ಜೀವಾವಧಿ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಬಹುದಾದ ಅಪರಾಧಕ್ಕೆ ಆರೋಪಿಯು ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಂತೆ ಕಂಡುಬಂದರೆ ಆರೋಪಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಮತ್ತು ಈ ಹಿಂದೆ ಎರಡು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಶಿಕ್ಷಗೊಳಗಾಗಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಈ ಹಿಂದೆ ಮರಣದಂಡನೆ, ಜೀವಾವಧಿ ಶಿಕ್ಷೆ, ಏಳು ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾಲದ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಜಾಮೀನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಪ್ರಶ್ನೆ: ಜಾಮೀನು ರದ್ದತಿ ಎಂದರೇನು?

ಉತ್ತರ: ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಜಾಮೀನನ್ನು ನಂತರದ ಹಂತಗಳಲ್ಲೂ ರದ್ದು ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರವಿದೆ. ಸಿಆರ್​​ಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 437(5) ಮತ್ತು 439(2) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಈ ಅಧಿಕಾರವಿದೆ. ಸೂಕ್ತ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಜಾಮೀನನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಂಧಿಸುವಂತೆ ಪೋಲೀಸರಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
Published by:Soumya KN
First published: